Μήνας: Νοέμβριος 2017

Είμαι εγώ!

Μοιράσου το:

“Είμαι εγώ.
Σ’ όλο τον κόσμο δεν υπάρχει κανένας άλλος ακριβώς σαν κι εμένα. Υπάρχουν άνθρωποι, που μου μοιάζουν σε μερικά σημεία, αλλά κανένας δεν είναι ολότελα όμοιος με εμένα. Επομένως ό,τι προέρχεται από εμένα είναι απόλυτα δικό μου γιατί εγώ μόνος μου το διάλεξα.
Μου ανήκει ό,τι έχω: το σώμα μου και όλα όσα κάνει, το μυαλό μου με τις ιδέες του και τις σκέψεις του, τα μάτια μου και οι εικόνες όσων βλέπουν, τα συναισθήματά μου, όποια κι αν είναι αυτά: θυμός, χαρά, αποκάρδιωση, αγάπη, απογοήτευση, ενθουσιασμός, το στόμα μου και τα λόγια που ξεστομίζω: ευγενικά, γλυκά ή σκληρά, σωστά ή λαθεμένα. Η φωνή μου δυνατή ή σιγανή και όλες μου οι πράξεις, άσχετα αν κατευθύνονται προς εμένα ή προς τους άλλους.
Δικές μου είναι όλες μου οι φαντασιώσεις, τα όνειρά μου, οι ελπίδες μου, οι φόβοι μου.
Δικοί μου οι θρίαμβοι και οι επιτυχίες μου και όλες μου οι αποτυχίες και τα λάθη μου.
Γιατί σε μένα ανήκει όλος ο εαυτός μου, μπορώ να γνωριστώ βαθιά, στενά μαζί του. Έτσι μπορώ να τον αγαπάω και να ‘μαι φίλος μαζί του, με όλες τις πλευρές. Μπορώ λοιπόν να βάλω όλον τον εαυτό μου να δουλέψει για το συμφέρον μου. Μερικές πλευρές του εαυτού μου με βάζουν σε απορία, το ξέρω και άλλες μου είναι τελείως άγνωστες. Όσο όμως διατηρώ φιλικές σχέσεις μαζί του και τον αγαπάω, μπορώ με θάρρος και ελπίδα να αναζητώ λύσεις για τα αινίγματα και τρόπους για να ανακαλύψω πιο πολλά πράγματα για μένα.
Όπως κι αν μοιάζω κι αν φαίνομαι, ό,τι λέω και κάνω, ό,τι σκέφτομαι κι αισθάνομαι σε οποιαδήποτε στιγμή, όλα αυτά είμαι εγώ. Κι αυτό είναι κάτι αυθεντικό και δείχνει πού βρισκόμουν εκείνη τη στιγμή.
Όταν αργότερα εξετάσω πώς έμοιαζα και πώς φαινόμουν, τι έκανα και τι είπα, τι σκέφτηκα και πώς αισθάνθηκα, κάποια σημεία μπορεί να είναι ακατάλληλα. Μπορώ να τα πετάξω τα ακατάλληλα και να κρατήσω όσα αποδείχθηκαν κατάλληλα και να εφεύρω κάτι καινούριο για να αντικαταστήσω ό,τι πέταξα.
Βλέπω, ακούω, αισθάνομαι, σκέπτομαι, λέγω και πράττω. Έχω τα εργαλεία που χρειάζομαι για να επιζήσω, να ‘μαι κοντά με τους άλλους, να ‘μαι παραγωγικός, να καταλαβαίνω και να βάζω σε τάξη μες το νου μου το πλήθος των ανθρώπων και των πραγμάτων έξω από εμένα.
Είμαι κύριος του εαυτού μου και, επομένως, μπορώ να τον οργανώσω.
Είμαι εγώ και είμαι πολύ εντάξει”.

Satir, V. (1989). Πλάθοντας ανθρώπους. Κέδρος, Αθήνα

4 βήματα για να μη χρειαστεί ποτέ ξανά να επιβάλλετε τιμωρία στο παιδί σας!

Μοιράσου το:

Σας έχει τύχει ποτέ να τιμωρήσετε το παιδί σας σε στιγμή που ήσασταν θυμωμένοι ή κουρασμένοι και όταν αργότερα ηρεμήσατε να αισθανθήκατε ενοχές ή λύπη; Αν ανήκετε στην πλειοψηφία των γονέων, τότε η απάντηση σας είναι μάλλον «ναι». Στην πραγματικότητα αυτή είναι η μεγαλύτερη παγίδα στην οποία συνηθίζουν να πέφτουν οι γονείς.

Οι περισσότεροι γονείς πιστεύουν πως για να επιλυθεί ένα πρόβλημα κάποιος θα πρέπει να κάνει πίσω, να ηττηθεί. Αλλά αυτό μοιάζει περισσότερο με αγώνα εξουσίας παρά με προσπάθεια να διδάξουμε στο παιδί μας τρόπους ώστε να αναλαμβάνει την ευθύνη των πράξεών του και να είναι σε θέση μεγαλώνοντας να κάνει πιο σωστές επιλογές.

Πιστέψτε με, ως ψυχοθεραπεύτρια και μητέρα γνωρίζω πολύ καλά ότι είναι πολύ εύκολο να πέσετε σ’ αυτήν την παγίδα. Γι’ αυτό δεν χρειάζεται να είστε σκληροί και επικριτικοί με τον εαυτό σας ή να απογοητεύεστε όταν δεν τα καταφέρνετε. Συμβαίνει σε όλους. Δεν είναι εύκολο να είστε γονέας, μεγαλώνοντας μαθαίνετε από τα παιδιά σας όπως αυτά μαθαίνουν από εσάς.

Να θυμάστε ότι το σημαντικό είναι να κατανοήσετε ποιες είναι οι ανάγκες του παιδιού σας και τι ακριβώς θέλετε να μάθει. Ειδάλλως, απλά θα καταφέρνετε να ελέγχετε τη συμπεριφορά του μέσω της τιμωρίας χωρίς ουσιαστικά να το διδάσκετε το παραμικρό.

Κι αν πιστεύετε πως η μέθοδος της τιμωρίας είναι γρήγορη και αποτελεσματική, τότε μάλλον δεν έχετε αντιληφθεί το τίμημα που πληρώνετε εσείς και το παιδί σας. Όταν επιβάλλετε τιμωρία στο παιδί ουσιαστικά του αφαιρείτε την ευκαιρία να αναπτύξει αυτοπειθαρχία και υπευθυνότητα αφού μαθαίνει ότι κάποιος άλλος πρέπει να το κάνει αυτό. Έτσι μπορούμε να δούμε ένα παιδί να κάθεται όλη μέρα στον Η/Υ τρώγοντας junk food όσο οι γονείς του λείπουν και του είναι αδύνατο να σηκωθεί. Χρειάζεται να έρθουν οι γονείς του να του βάλουν τις φωνές και να το εξαναγκάσουν να σηκωθεί και να κάνει τα μαθήματά του.

Επιπλέον, το παιδί θεωρεί την τιμωρία άδικη και τους γονείς υπεύθυνους στρέφοντας έτσι τον θυμό του εναντίον τους. Σ’ αυτήν την περίπτωση το τίμημα που πληρώνουν οι γονείς είναι η εχθρότητα του παιδιού τους. Η τιμωρία καταφέρνει να επιδεινώνει τη σχέση γονέα – παιδιού και σιγά σιγά το μίσος και τα εχθρικά συναισθήματα παίρνουν τη θέση της αγάπης.

Δεν υπάρχει μαγικός τρόπος για να αλλάξει η συμπεριφορά του παιδιού σας. Όταν διαφωνείτε με το παιδί σας, εστιάστε στις δεξιότητες που θέλετε να μάθει και διερευνήστε τους λόγους που το οδήγησαν να επιλέξει την ανεπιθύμητη συμπεριφορά. Ο στόχος είναι να μάθει το παιδί να επιλέγει την κατάλληλη συμπεριφορά ακόμα κι όταν εσείς δεν είστε μπροστά.

Εγκαταλείψτε τον αγώνα εξουσίας και επικεντρωθείτε στο να μπορέσετε, σε συνεργασία με το παιδί, να βρείτε λύση στο πρόβλημα που έχει προκύψει ώστε η λύση αυτή να είναι αποδεκτή και από τους δύο. Έτσι, το παιδί θα έχει κίνητρο να κινητοποιηθεί αφού θα έχει συμμετάσχει και το ίδιο στην εύρεση λύσης και δεν του έχει επιβληθεί από κάποιον άλλο. Θα δεσμευτεί να αναλάβει την ευθύνη και θα αισθάνεται θετικά για τους γονείς του που δεν προσπάθησαν να νικήσουν εις βάρος του. Επίσης, ενισχύονται οι διανοητικές ικανότητες του παιδιού αφού θα πρέπει να σκεφτεί ώστε να πάρει μια απόφαση δίκαιη για όλους αλλά και οι δεξιότητές του επίλυσης προβλημάτων. Έχει παρατηρηθεί πως οι οικογένειες που κινούνται σε αυτόν τον άξονα αντί της επιβολής τιμωρίας, σταδιακά κατακτούν περισσότερη ηρεμία, ομαλή συνεργασία, ισορροπία και αγάπη στη σχέση τους με τα παιδιά.

Προκειμένου να σας βοηθήσω να κατανοήσετε καλύτερα πως μπορείτε να εφαρμόσετε αυτή τη διαφορετική προσέγγιση, σας την παρουσιάζω σε 4 βήματα:

1ο βήμα: εξηγήστε στο παιδί ποιο είναι το πρόβλημα που έχει προκύψει χωρίς να το κατηγορήσετε και εκφράστε τα συναισθήματά σας: «έχω ένα πρόβλημα που θέλω να συζητήσουμε κι αυτό είναι που δεν τακτοποιείς το δωμάτιό σου μετά το παιχνίδι. Θυμώνω πολύ όταν χρειάζεται να στο λέω συνέχεια και τελικά το τακτοποιώ εγώ. Κουράζομαι και θυμώνω πολύ».

2ο βήμα: διερευνήστε τις ανάγκες και τους λόγους που οδηγούν το παιδί σε αυτή τη συμπεριφορά χωρίς να παρεμβαίνετε. Σε αυτό το βήμα το κλειδί είναι να ακούσετε πραγματικά τι σας λέει και κυρίως τι δε σας λέει παρατηρώντας και τη μη λεκτική συμπεριφορά του. Η μόνη σας αντίδραση μέχρι να ολοκληρώσει πρέπει να είναι για να δείξετε ότι κατανοείτε με λέξεις όπως: «καταλαβαίνω, πες μου περισσότερα, με ενδιαφέρει πολύ αυτό που λες, σ’ ακούω, κ.ο.κ.»

3ο βήμα: παροτρύνετε το παιδί να σκεφτεί πως θα μπορούσε να λυθεί το πρόβλημα και καταγράφετε όλες τις ιδέες του όσο απίθανες κι αν σας φαίνονται χωρίς να απορρίψετε καμία.

4ο βήμα: διαβάστε όλες τις ιδέες και βοηθήστε το παιδί να επιλέξει αυτή που ταιριάζει περισσότερο και στους δυο σας.

Ακολουθώντας αυτά τα βήματα δείχνετε στο παιδί σας ότι οι ανάγκες του είναι σημαντικές για εσάς, ότι το εμπιστεύεστε και το αντιμετωπίζετε ως ισότιμο μέλος της οικογένειάς σας.

Βασική προϋπόθεση για να πετύχει αυτή η προσέγγιση είναι να την εξασκείτε καθημερινά χωρίς να απογοητεύεστε και να εγκαταλείπετε την προσπάθεια όταν δεν τα καταφέρνετε.  Επιπλέον, χρειάζεται να παρατηρείτε τι συμβαίνει μέσα σας όταν νιώθετε την ανάγκη να επιβάλετε τιμωρία. Σε αυτές τις δύσκολες στιγμές που η ένταση της ημέρας σας παρασύρει να πέσετε στην παγίδα του αγώνα εξουσίας αναρωτηθείτε: «τι συμβαίνει μέσα μου; Τι νιώθω; Τι σκέψεις περνούν απ’ το μυαλό μου; Ποια ευάλωτη πλευρά μου πυροδοτείται από τη συμπεριφορά του παιδιού;».

Όταν οι άλλοι είναι πάντα καλύτεροι

Μοιράσου το:
Μήπως κάνουμε τη ζωή μας δύσκολη, αν όχι ανυπόφορη, με τη συνεχή αυτοϋποτίμηση; Μπορούμε να απελευθερωθούμε από την παγίδα της υπονόμευσης του εαυτού μας;
Όλοι έχουμε τις ανασφάλειές μας! Κατά καιρούς, απογοητευόμαστε από τον εαυτό μας, δυσκολευόμαστε να πιστέψουμε σε αυτόν, αμφισβητούμε την αξία μας και νιώθουμε μικροί και ανάξιοι, ειδικά όταν συγκρινόμαστε με κάποιους που θαυμάζουμε, που θεωρούμε πρότυπα ή απλά πιστεύουμε ότι αντιπροσωπεύουν ό,τι έχει για εμάς σημασία και αξία. Ακόμη και οι -φαινομενικά τουλάχιστον- πιο σίγουροι για τον εαυτό τους άνθρωποι περνάνε κρίσεις αυτοαμφισβήτησης. Αυτές οι κρίσεις είναι φυσιολογικές και αναμενόμενες. Μοιάζουν να είναι μέρος της ανθρώπινης κατάστασης, τουλάχιστον έτσι όπως έχει διαμορφωθεί στο δικό μας πολιτισμό. Είναι, μάλιστα, απαραίτητες ως διαδικασία επαναπροσανατολισμού μας μέσα στη ζωή: Πού βρίσκομαι, πού πάω και ποια είναι η σχέση μου με τους άλλους; Γίνονται, όμως, προβληματικές και επώδυνες, όταν κυριαρχούν στην καθημερινότητά μας: Όταν κάθε μας σκέψη και κάθε μας πράξη τείνουν να καταλήγουν στο ότι τελικά σε κάτι υστερούμε και ότι οι άλλοι, κάποιοι άλλοι, ένας άλλος έστω, είναι καλύτεροι από εμάς!


Η Γεωργία, 31 ετών, μας περιγράφει πώς βλέπει τον εαυτό της και τη ζωή της σε σχέση με τους άλλους: «… Προσπαθώ μεν, αλλά νιώθω τόσο κουρασμένη, γιατί πάντα βλέπω τους άλλους να είναι ”μπροστά”. Δεν μου αρέσει να το λέω έτσι, αλλά νιώθω ότι είναι καλύτεροι από μένα. Ας μη μιλήσω για την εμφάνιση, στο κάτω-κάτω έτσι γεννήθηκα, τι να γίνει… Αλλά στη ζωή τους οι φίλοι μου, οι αδερφές μου έχουν σχέσεις πιο πετυχημένες από αυτές που κάνω εγώ, προχωρούν στη δουλειά τους, κάνουν αυτό που τους αρέσει, εξελίσσονται, ”ανεβαίνουν”, η ζωή τους είναι γεμάτη! Πραγματικά, δεν ξέρω αν υπάρχει κάποιος τομέας στον οποίο να μην υστερώ. Και, βέβαια, αυτό με αποθαρρύνει, δεν νομίζω ότι μπορώ να τους φτάσω και χάνω εύκολα τη διάθεσή μου να προσπαθώ… ». Με το που διαβάζουμε αυτά που μας λέει η Γεωργία, αμέσως περνά από το μυαλό μας η σκέψη: «Ε, δεν μπορεί να είναι έτσι!». Αυτή η ψυχολογία, όμως, της συνεχούς «υστέρησης» είναι, δυστυχώς, αρκετά διαδεδομένη και συνοδεύεται από:

• Αυτοϋποτίμηση: Oι σκέψεις περιστρέφονται διαρκώς γύρω από τις ανεπάρκειες, τις ανικανότητες, τις αδυναμίες μας, ενώ αντίθετα χάνονται από το πεδίο της αντίληψής μας οι καλές και δυνατές πλευρές μας.

• Αρνητικά συναισθήματα: Συνήθως επικρατούν αρνητικά συναισθήματα θλίψης, ανησυχίας, φόβου, άγχους, ντροπής, ενοχής, που εντείνουν το αίσθημα της ανεπάρκειας και δυσκολεύουν όποιες προσπάθειες καταβάλλουμε για να βγούμε από αυτή τη «μειονεκτική» θέση στην οποία πιστεύουμε ότι βρισκόμαστε.

• Αίσθημα κατωτερότητας: Oι σχέσεις με τους άλλους πάσχουν από το αίσθημα κατωτερότητας και τη δυσκολία να αισθανθούμε ισότιμοι με αυτούς και άξιοι της αγάπης, της φιλίας, της εκτίμησής τους. Κάθε κριτική και κάθε αμφισβήτηση προς το πρόσωπό μας εκλαμβάνονται ως ολοκληρωτική απόρριψη.

• Κακή σχέση με το σώμα μας: Η σχέση με το σώμα μας είναι μάλλον κακή, κάτι που μερικές φορές αντικατοπτρίζεται και στη στάση μας. Κακές διατροφικές συνήθειες, υπερβολικές δίαιτες ή το αντίθετο, υπερβολικό φαγητό, είναι συνηθισμένες. Επίσης, κάποιοι ή παραμελούν την εμφάνισή τους ή αντίθετα δεν τολμούν να εμφανιστούν μπροστά στους άλλους αν δεν είναι τέλεια ντυμένοι ή «φτιαγμένοι».


Όταν βλέπουμε τον ίδιο μας τον εαυτό ως κατώτερο και ανεπαρκή, συνήθως αυτή η «ματιά» έχει εγκατασταθεί μέσα μας από μικρή ηλικία και έχει εδραιωθεί με τα χρόνια.

• Παιδική ηλικία: Η υπερβολικά αυστηρή, επικριτική, μη ενθαρρυντική στάση των γονιών, η έλλειψη εμπιστοσύνης προς το παιδί λόγω προβολής δικών τους ανασφαλειών πάνω του, σε συνδυασμό συχνά με προσδοκίες πολύ υψηλές ή άσχετες με τις πραγματικές ικανότητες και ανάγκες του παιδιού, οι διαρκείς (έστω και ανείπωτες) συγκρίσεις με άλλους που τα καταφέρνουν «καλύτερα», μπορούν να δημιουργήσουν ένα γόνιμο υπέδαφος πάνω στο οποίο θα αναπτυχθεί στη συνέχεια η πεποίθηση ότι «οι άλλοι αξίζουν περισσότερο, είναι καλύτεροι από μένα». Συχνά, οι γονείς γίνονται οι πιο αμείλικτοι κριτές. Συνήθως, περιμένουν όλα όσα δεν πέτυχαν οι ίδιοι. Έτσι, παρακολουθούν και καταγράφουν με αγωνία τις αδυναμίες μας και αδυνατούν να μας δουν ως ανθρώπους ολοκληρωμένους, πολύπλευρους και κυρίως εντελώς διαφορετικούς από τους ίδιους. Το τραγικό είναι πως τη γνώμη αυτών ακριβώς των ανθρώπων την κάνουμε δική μας. Τη θεωρούμε ως τη μοναδική και αδιάσειστη αλήθεια, ενώ στην ουσία πρόκειται μόνο για μια γνώμη και μάλιστα οικτρά διαστρεβλωμένη.

• Εφηβεία: Η εφηβεία είναι συχνά μια τέτοια περίοδος, κατά την οποία αισθάνεται κανείς αδύναμος και ελλιπής, και συγκρίνοντας τον εαυτό του με τους άλλους, τους βρίσκει πάντα καλύτερους, πάντα πιο όμορφους, έξυπνους, λεπτούς, ψηλούς, γυμνασμένους, δυναμικούς, κοινωνικούς, ευχάριστους, ενδιαφέροντες, αστείους, ταλαντούχους. Oι συγκρίσεις πολλές φορές αποβαίνουν ισοπεδωτικές: Απογοήτευση, απόγνωση, θλίψη, αλλά και θυμός και εναντίωση είναι για πολλούς εφήβους το αποτέλεσμα. Για καλή μας τύχη, μετά το πέρας της εφηβείας συνήθως εδραιώνεται μια ισορροπία μεταξύ αυτού που βλέπουμε στους άλλους και αυτού που πιστεύουμε για τον εαυτό μας. Η διαδικασία αυτή οδηγεί σιγά-σιγά στη διαμόρφωση μιας πιο σταθερής αυτοεικόνας, μιας «ταυτότητας», όπως συνήθως ονομάζεται. Μερικοί άνθρωποι, όμως, μοιάζουν να παραμένουν «κολλημένοι» ή να επιστρέφουν με την παραμικρή δυσκολία σε αυτή την εφηβική θεώρηση του εαυτού, που βλέπει όλους τους άλλους καλύτερους και βρίσκει διαρκώς τρόπους να αυτοϋποτιμάται. Μοιάζουν σαν να βρίσκονται σε διαρκή αναζήτηση των «αδυναμιών» τους και σε γενικές γραμμές πιστεύουν ότι δεν αξίζουν και πολλά πράγματα. Στις συγκρίσεις με άλλους είναι σχεδόν αναμενόμενο ότι βγαίνουν τελευταίοι και καταϊδρωμένοι, καταλήγοντας στο θλιβερό συμπέρασμα: «Δεν αξίζω, δεν καταφέρνω και πολλά, ο καθένας μπορεί να τα καταφέρει καλύτερα από μένα».


Για να καταφέρουμε να δούμε πιο θετικά τον εαυτό μας, είναι απαραίτητο να αμφισβητήσουμε την εικόνα που έχουμε γι’ αυτόν:

1. Χρειάζεται να στραφούμε προς τους άλλους και να αρχίσουμε να ακούμε αυτά που έχουν να πουν για εμάς, χωρίς προκαταλήψεις του τύπου: «Το λέει από οίκτο», «Το λέει επειδή είναι άσχετος», «Το λέει γιατί δεν με ξέρει καλά», «Το λέει από υπερβολική ευγένεια». Δεν μπορεί να είμαστε οι μόνοι αλάνθαστοι και αντικειμενικοί ανάμεσα σε δεκάδες άσχετους και ανίκανους να κρίνουν!

2. Χρειάζεται να στραφούμε λίγο προς τον εαυτό μας και να βρούμε αν όλα αυτά που κυνηγάμε και φαίνονται άπιαστα είναι πράγματι δικές μας επιθυμίες και ανάγκες ή είναι υπολείμματα αυτών που κάποιοι άλλοι ίσως να περίμεναν από εμάς ή να θεωρούσαν σημαντικά.

3. Χρειάζεται να παραδεχτούμε (καθόλου εύκολο και ανώδυνο) ότι ίσως κάποια πράγματα δεν μπορούμε να τα καταφέρουμε. Συνήθως, αυτό συμβαίνει όχι γιατί είμαστε εντελώς ανίκανοι σε έναν τομέα, αλλά γιατί, αν κοιτάξουμε μέσα μας, θα δούμε ότι δεν έχουν τέτοια σημασία για εμάς ώστε να θέλουμε να τα παλέψουμε τόσο πολύ.

4. Χρειάζεται, επίσης, να παραδεχτούμε ότι σε κάποια πράγματα τα έχουμε καταφέρει πολύ καλά, έστω κι αν στη συνέχεια θεωρήσαμε ότι ήταν ασήμαντα ή τα προσπεράσαμε κυνηγώντας κάποια πιο «σπουδαία».

5. Χρειάζεται να αμφισβητήσουμε τα πρότυπά μας. Είναι πράγματι τόσο καταπληκτικά όλα στις ζωές των άλλων; Πόσες φορές ζηλέψαμε κάτι στους άλλους (τη δουλειά τους, τη σχέση τους, την ευτυχία τους) για να ανακαλύψουμε αργότερα ότι τα πράγματα γι’ αυτούς δεν ήταν καθόλου ιδανικά;

6. Χρειάζεται να «μικρύνουμε τα μεγέθη». Δεν γίνεται να συγκρινόμαστε μονίμως με όσους βρίσκονται στην κορυφή, επειδή θεωρούμε ότι κανονικά κι εμείς εκεί θα έπρεπε να βρισκόμαστε. Εξάλλου, για να φτάσει κανείς στην κορυφή, πρέπει να περάσει και από χαμηλά και ενδιάμεσα στάδια. Καμιά φορά είναι απαραίτητο να σταθούμε απέναντι στον εαυτό μας, όπως θα στεκόμασταν απέναντι σε ένα φοβισμένο, αποθαρρυμένο παιδί. Δεν θα το βοηθούσαμε να ανακαλύψει και να στραφεί προς ό,τι αγαπά και κατέχει καλά, ώστε να αρχίσει να χαίρεται, να έχει επιτυχίες και να εμπιστευτεί τον εαυτό του; Αυτή την παιδική αίσθηση της χαράς γι’ αυτό που καταφέραμε, την έχουμε όλοι γνωρίσει και έχει καταγραφεί μέσα μας. Μόνο που χρειάζεται να τη «φρεσκάρουμε».

Ζητείται… ρεαλισμός!
Η αίσθηση ότι οι άλλοι είναι πάντα καλύτεροι είναι σχεδόν πάντα η μία όψη του νομίσματος, που από την άλλη γράφει με μεγάλα γράμματα: «Θα έπρεπε εσύ να είσαι ο/η καλύτερος/η από όλους!». Είναι δύσκολο, αν όχι αδύνατο, να απαλλαγούμε από το αίσθημα κατωτερότητας και ανεπάρκειας, αν δεν αναρωτηθούμε ταυτόχρονα τι περιμένουμε από τον εαυτό μας και κατά πόσο αυτό είναι ρεαλιστικό, απαραίτητο, επίκαιρο, επιθυμητό τελικά, καθώς και αν εναρμονίζεται με την προσωπικότητά μας και τον τρόπο που έχουμε στήσει ή θέλουμε να στήσουμε την υπόλοιπη ζωή μας.
Πηγή: http://www.vita.gr/psixologia/article/5348/otan-oi-alloi-einai-panta-kalyteroi/

Τι να λέτε στα παιδιά αντί για «πρόσεχε»

Μοιράσου το:

Καμιά φορά πιάνω τον εαυτό μου να κάνω πράγματα που έκανε η μαμά μου ή η γιαγιά μου – πράγματα που νόμιζα ότι δε θα έκανα ποτέ!

Για παράδειγμα όταν κατέβαινα τις σκάλες και τύχαινε να με παρακολουθεί η μαμά μου (αλλά κυρίως η γιαγιά μου) μου έλεγε πάντα «Πρόσεχε».

Έλεγα από μέσα μου «μα καλά τι λέει; Είναι δυνατόν να μου λέει να προσέχω στις σκάλες; Δεν έχω σκοπό να πέσω! Γιατί μου το λέει αυτό κάθε φορά;»

Και να που ως μαμά, βρέθηκα να το κάνω κι εγώ. Γιατί καθώς βλέπεις το παιδί σου να κατεβαίνει, ειδικά αν είναι φορτωμένο με τσάντες και τρέχει, σε πιάνει ανατριχίλα. Θες να μην το πεις, αλλά δεν μπορείς. Σου βγαίνει. ΠΡΟΣΕΧΕ!

Για να είμαι όμως ειλικρινής, δεν το έχω πει μόνο στις σκάλες. Αν είστε σαν κι εμένα, ίσως να το λέτε κι εσείς πιο συχνά απ΄όσο θα έπρεπε.

Είδα πρόσφατα μία σπουδαία ομιλία από την Caroline Paul με τίτλο: To raise brave girls, encourage adventure. Μιλάει κυρίως για τα κορίτσια γιατί εστιάζεται στον διαφορετικό τρόπο με τον οποίο εμείς οι γονείς έχουμε την τάση να μεγαλώνουμε τα κορίτσια από τα αγόρια, αλλά όλα όσα λέει ισχύουν και για τα δύο φύλα.

Λέει πώς όχι απλά πρέπει να προσέχουμε τι λέμε στα παιδιά, καθώς τα πολλά «πρόσεχε» τους περνάνε το μήνυμα ότι υπάρχει κίνδυνος και πρέπει να φοβούνται, αλλά πηγαίνει ένα βήμα παρακάτω και μιλάει για τα θετικά του «επικίνδυνου» παιχνιδιού, καθώς αυτό διδάσκει αξιολόγηση κινδύνου, καθυστερημένη ικανοποίηση, επιμονή και αυτοπεποίθηση.

Ωραία λοιπόν. Ξέρουμε τι να ΜΗΝ κάνουμε. Να μην λέμε στα παιδιά ένα ξερό «Πρόσεχε». Και τότε τι να κάνουμε; Να μην λέμε τίποτα;

Στο post της When You Want to Say, «Be Careful!» η Petra Eperjesi από το Child & Nature Alliance of Canada, που είναι ένας οργανισμός που προάγει το παιχνίδι σε εξωτερικούς χώρους προτείνει κάποιες εναλλακτικές όπως:

  • Να είσαι συγκεντρωμένος/η σε αυτό που κάνεις.
  • Με την ησυχία σου.
  • Είμαι εδώ αν με χρειαστείς.
  • Να κινείσαι αργά και προσεκτικά όταν…
  • Είναι γερό και σταθερό αυτό το κλαδί;
  • Τι σκέφτεσαι να κάνεις με αυτό το μεγάλο ραβδί;
  • Σου άρεσε αυτό που σου έκανε; Αν τυχόν δεν σου άρεσε να του το πεις.
  • Ρώτα τον αν περνάει καλά.
  • Να μετακινηθούμε καλύτερα κάπου που να έχει περισσότερο χώρο;
  • Πριν να πετάξεις αυτή την πέτρα, τι χρειάζεται να προσέξεις;
  • Ποια θα είναι η επόμενή σου κίνηση;
  • Αισθάνεσαι ασφαλής εκεί;

 

Teacher Tom, ο πιο διάσημος ίσως δάσκαλος προσχολικής αγωγής παγκοσμίως, τον οποίο έχω γνωρίσει και από κοντά, λέει ότι κάθε φορά που λέμε «πρόσεχε» εκφράζουμε ξεκάθαρα την έλλειψη της εμπιστοσύνης μας στην κρίση των παιδιών και τους σπέρνουμε το ζιζάνιο της αμφιβολίας για τον εαυτό τους.

Στο post του με τίτλο Eleven Things To Say Instead Of «Be Careful»  προτείνει εναλλακτικούς τρόπους να επιστήσουμε την προσοχή τους, όπως:

  • Όταν οι άνθρωποι αιωρούνται με δύναμη δεν μπορούν να σταματήσουν και μπορεί να σε χτυπήσουν.
  • Πάντοτε τσεκάρω ότι τα αντικείμενα είναι σταθερά πριν να περπατήσω πάνω τους.
  • Μερικές φορές οι σκάλες αναποδογυρίζουν.

 

Ναι βέβαια. Είναι πολύ πιο εύκολο να πούμε πρόσεχε, γιατί ποιος στο καλό μπορεί να θυμηθεί «μερικές φορές οι σκάλες αναποδογυρίζουν» όταν βλέπει το παιδί του σκαρφαλώνει μόνο του στη σκάλα; Κι όμως… Την πρώτη φορά θα μας ξεφύγει το πρόσεχε. Τη δεύτερη φορά θα μας ξαναξεφύγει. Την τρίτη φορά θα επιλέξουμε πιο προσεκτικά τα λόγια μας!

Πηγή: https://www.aspaonline.gr/na-lete-paidia-anti-prosehe/

Χόρχε Μπουκάι: Ο έρωτας χτίζεται από ολόκληρους ανθρώπους και όχι δύο μισά

Μοιράσου το:

Όταν χρειάζομαι τον άλλο για να ζήσω, η σχέση μετατρέπεται σε εξάρτηση.

Η χειρότερη από τις αντιλήψεις που έμαθαν και μετέφεραν οι γονείς στα παιδιά τους είναι πως υποτίθεται ότι βρισκόμαστε στην αναζήτηση του άλλου μας μισού.

Γιατί να μην προσπαθούμε να βρούμε κάποιον ολόκληρο αντί να συμβιβαστούμε με κάποιον μισό;

Ο έρωτας που προτείνουμε χτίζεται μεταξύ ολόκληρων ανθρώπων που συναντιούνται, όχι ανάμεσα σε δύο μισά που χρειάζονται το ένα το άλλο για να νιώσουν ολόκληρα.

Όλες οι ιστορίες αγάπης καταλήγουν σ’ ένα ευτυχές τέλος: «Παντρεύτηκαν, κι έζησαν αυτοί καλά κι εμείς καλύτερα…»

Ας ξυπνήσουμε τους κοιμισμένους: η σχέση δεν είναι έτσι.

Η σχέση είναι ένας νέος δρόμος – μία πρόκληση. 

Αυτό που μπορώ να περιμένω από μία σχέση είναι ένας σύντροφος στο δρόμο μου, στη ζωή, κάποιος που να με τρέφει και με τη σειρά του να τρέφεται από την παρουσία μου.

Αλλά πάνω απ’ όλα, κάποιος που δεν θα παρεμβαίνει στο δρόμο της ζωής μου.

Όταν χρειάζομαι τον άλλο για να ζήσω, η σχέση μετατρέπεται σε εξάρτηση.

Και υπό εξάρτηση, επιλογές δεν μπορούν να γίνουν.

Και χωρίς επιλογή δεν υπάρχει ελευθερία.

Και χωρίς ελευθερία δεν υπάρχει αληθινός έρωτας.

Και χωρίς αληθινό έρωτα μπορεί να υπάρχουν γάμοι, αλλά δεν υπάρχει σχέση.

 

Χόρχε Μπουκάι: Ο έρωτας χτίζεται από ολόκληρους ανθρώπους, Απόσπασμα από το βιβλίο «Να βλέπεις στον έρωτα» Εκδ. Opera

Πηγή: http://socialsecurity.gr/από-άλλη-οπτική/χόρχε-μπουκάιο-έρωτας-χτίζεται-από-ολ/ 

Δημιουργική σκέψη: Πώς θα κάνουμε τα παιδιά να την αναπτύξουν

Μοιράσου το:

Η δημιουργική σκέψη είναι η ικανότητα του ανθρώπινου νου να αναζητεί και να βρίσκει πολλές πρωτότυπες – καινοτόμες εναλλακτικές, για την επίλυση των διαφόρων προβλημάτων, ιδέες – λύσεις.

Η ικανότητα αυτή, μαζί με την κριτική σκέψη, αποτελούν τις βασικές παραγωγικές πνευματικές λειτουργίες του ανθρώπου. Αποτελείται από επιμέρους δημιουργικές ικανότητες, όπως η πνευματική ευχέρεια, η πνευματική ευλυγισία, η πρωτοτυπία, η επεξεργασία ιδεών, η ευαισθησία προς τις προβληματικές καταστάσεις, ο ορισμός του προβλήματος, η αναλογική σκέψη, η οπτικοποίηση, η φαντασία, η ενόραση, η ανάλυση, η σύνθεση και η αξιολόγηση.

Η συγκλίνουσα – κριτική σκέψη στηρίζεται στην κριτική ανάλυση – αξιολόγηση και αντιπροσωπεύει την λογικότητα του ανθρώπου, ενώ η αποκλίνουσα – δημιουργική σκέψη στηρίζεται στην φαντασία και αντιπροσωπεύει την ευρηματικότητα, την εφευρετικότητα και την δημιουργικότητα του ανθρώπου. Χωρίς την ικανότητα αυτή δεν μπορεί να υπάρξει αλλαγή και πρόοδος στους διάφορους τομείς της ανθρώπινης δραστηριότητας.

Τα χαρακτηριστικά των δημιουργικών ατόμων είναι:

Η ευαισθησία για όσα συμβαίνουν γύρω τους, η εποικοδομητική δυσαρέσκεια, η σχετική αδιαφορία για το κοινώς παραδεγμένο, ο «επιπόλαιος» ενθουσιασμός, το πηγαίο χιούμορ, καθώς και η έντονη περιέργεια, η αισιόδοξη διάθεση, η επιθυμία να μένουν μόνοι, τα πολλά καλλιτεχνικά ενδιαφέροντα κ.α.

Οι παράγοντες που δρουν ανασταλτικά στο να χρησιμοποιήσουμε την δημιουργικότητά μας είναι:

Η απόλυτη κυριαρχία της λογικής, η έλλειψη εμπιστοσύνης στις δημιουργικές μας ικανότητες, ο φόβος των σφαλμάτων και της γελοιοποίησης, οι κοινωνικές πιέσεις για συμμόρφωση, η τελειομανία, η τυφλή παραδοχή του αλάθητου της αυθεντίας, η έλλειψη εσωτερικής ασφάλειας κ.α.

Τα χαρακτηριστικά του δημιουργικού παιδιού είναι:

Η έντονη περιέργεια, η ευαισθησία για ό,τι συμβαίνει γύρω του, το γεγονός ότι ζει έντονα ό,τι γίνεται γύρω του, δείχνει ενδιαφέρον για τις εικαστικές τέχνες, απεχθάνεται τις ρουτίνες, έχει πηγαίο χιούμορ, προσαρμόζεται εύκολα σε νέες καταστάσεις και τις απολαμβάνει, συχνά έρχεται σε σύγκρουση με την παραδεγμένη τάξη πραγμάτων και την αμφισβητεί κ.α.

Οι τεχνικές που μπορεί να χρησιμοποιηθούν για την δημιουργική παραγωγή ιδεών στο σχολείο και την οικογένεια είναι η τεχνική κατιδεασμού (brainstorming) –πχ. να σκεφτεί διαφορετικές χρήσεις ενός αντικειμένου, οι ερωτήσεις Scamper– πχ. με τι άλλο μοιάζει αυτό το αντικείμενο, το πρότυπο «δημιουργική επίλυση προβλημάτων» (ΔΕΠ)η τεχνική «κατάλογος χαρακτηριστικών» – πχ. να προτείνουν νέους τύπους γομολάστιχας, καταγράφοντας στην αρχή όλα τα κύρια χαρακτηριστικά μιας κοινής γομολάστιχας και στη συνέχεια να προτείνουν όσο περισσότερες μορφές μπορεί να πάρει το κάθε ένα χαρακτηριστικό, η τεχνική «προκρούστειοι συνδυασμοί», που είναι παρόμοια τεχνική με την τεχνική «κατάλογος χαρακτηριστικών», η τεχνική «πλάγια σκέψη» και η συνεκτική μέθοδος.

Η δημιουργικότητα μπορεί να ενισχυθεί με απλούς τρόπους:

Όπως, με το να δίνεται η ευκαιρία στο παιδί να διαλέξει τι θα φάει για βραδινό ή πού θα πάει το σαββατοκύριακο, με το να ωθείται στην ανεξαρτησία, με το να υπάρχουν τα κατάλληλα ερεθίσματα, πχ. βιβλία, μπλοκ ζωγραφικής, μπογιές κ.α.

Το παιχνίδι (πχ. παιχνίδια ρόλων) ακόμα και το να διαβάσετε μαζί του μια ιστορία ή να φτιάξετε μια ιστορία μαζί του, μπορούν να ενισχύσουν τη δημιουργική του σκέψη.

Για παράδειγμα, μπορείτε να φτιάξετε το δικό σας παραμύθι. Θα χρειαστείτε ένα τετράδιο, μολύβια και μπογιές, για να το γράψετε και να το εικονογραφήσετε. Έτσι, θα περάσετε ποιοτικό χρόνο μαζί, ενώ παράλληλα, το παιδί θα έχει φτιάξει τη δική του ιστορία, ακονίζοντας τη φαντασία του και τη δημιουργικότητά του.

Πηγή: http://mothersbird.gr/dimioyrgiki-skepsi-pos-tha-kanoyme-ta-paidia-na-tin-anaptyxoyn

Η τέλεια μητέρα για μια κόρη

Κάθε παιδί γεννιέται ολοκληρωμένο και μοναδικό. Όλα όσα χρειάζεται …

Υγιής σεξουαλική ανάπτυξη των παιδιών: τι χρειάζεται να γνωρίζουν οι γονείς

Η σεξουαλική ανάπτυξη των παιδιών συχνά μπορεί να αποτελέσει θέμα …

Τι να κάνετε αν το παιδί σας έχει Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή

Η Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή συνήθως εμφανίζεται με συγκεκριμένες …